English info

John Maynard Keynes - teoretyk ekonomii inwestorem

Autor: Anna Grodecka

Data: 25 maja 2008

J.M.Keynes jest znany ekonomistom jako twórca teorii interwencjonizmu państwowego, która swoje podwaliny miała w obserwacjach z okresu Wielkiego Kryzysu Gospodarczego (1929-1933). Mało kto wie, że większość swoich przychodów uzyskiwał nie z nauczania i publikacji, ale z grania na giełdzie. Warto poznać drugą twarz znanego ekonomisty i nieco więcej faktów o jego życiu osobistym, które mogą być zaskoczeniem dla niektórych Czytelników.

Oficjalna biografia

John Maynard Keynes urodził się 5 czerwca 1883 roku w Cambridge. Jego ojciec, John Neville Keynes, był logikiem i ekonomistą wykładającym na Uniwersytecie w Cambridge, natomiast matka, Florence Ada Brown, była pisarką i propagatorką reform socjalnych. Sławny teoretyk makroekonomii miał młodszego brata Geoffreya, który z zawodu był chirurgiem, zaś z zamiłowania bibliofilem, oraz siostrę Margaret, która poślubiła fizjologa, zdobywcę Nagrody Nobla - Archibalda Hilla.

Od dzieciństwa młody John miał styczność z wielkimi umysłami epoki. Jego ojciec przyjaźnił się z Alfredem Marshallem, a on sam wychowywał się w prestiżowych szkołach i uczelniach brytyjskich. Uczył się w elitarnej szkole Eton, potem w King’s College w Cambridge, pod okiem tak wybitnych profesorów jak Alfred Marshall i Artur Cecil Pigou. W trakcie studiów, w 1911 roku, został redaktorem czasopisma „Economic Journal”, któremu przewodniczył prawie do końca swojego życia.

Po studiach uczestniczył w pracach Royal Commission on Indian Currency and Finance, które pozwoliły mu śledzić wpływ teorii ekonomicznych na gospodarkę. Przed I wojną światową został doradcą Ministerstwa Skarbu, reprezentował Wielką Brytanię na Konferencji w Wersalu, przewodniczył również delegacji brytyjskiej w Bretton Woods. W tym samym czasie zaczął publikować swoje pierwsze książki naukowe, dziełem jego życia jest wydana w 1936 roku „Ogólna teoria zatrudnienia, procentu i pieniądza”. Rok potem Keynes przeżył pierwszy zawał serca. Zmarł 21 kwietnia 1946 roku, na kolejny zawał serca, 3 lata przed swoim ojcem.

Przynależność do elitarnych stowarzyszeń

W oficjalnych biografiach Jonha Maynarda Keynesa rzadko wspomina się o jego przynależności do elitarnych klubów akademickich, które miały ogromny wpływ na jego styl życia. Podczas studiów był członkiem hermetycznej grupy The Apostles, która stanowiła jego bliskie grono przyjaciół. Po skończeniu uniwersytetu wielu członków Apostles stworzyło grupę zwaną Bloomsbury Group ( nazwa od dzielnicy Londynu, gdzie grupa regularnie się spotykała). Członkowie obu sekretnych stowarzyszeń byli zwolennikami filozofii G.E. Moora, większość z nich pochodziła z arystokratycznych brytyjskich rodów i chciała zerwać z poczuciem silnej moralności, która wywodziła się z tradycji.

O ich liberalnym podejściu do życia i autonomii moralnej świadczył nie tylko kwestionowanie religii i Boga, ale i powszechny w grupie homoseksualizm. Sam Keynes twierdził podobno, że homoseksualizm jest moralnie wyższym rodzajem miłości, po nim z dużym odstępem znajduje się biseksualizm. Członkowie Bloomsbury Group bez zahamowań często zmieniali parterów seksualnych, wspierając jednakże swój rozwój intelektualny i artystyczny. Mimo wieloletnich związków homoseksualnych, John Maynard Keynes postanowił się ożenić. W 1918 roku spotkał baletnicę Lidię Lopokovą, która po rozwodzie z pierwszym mężem weszła do kręgu znajomych Bloomsbury Group. Primabalerina została żoną słynnego ekonomisty w 1925 roku.

Keynes inwestor

Według oficjalnej wersji wydarzeń John Maynard Keynes rozpoczął swoją przygodę z inwestowaniem relatywnie późno, bowiem w 1919 roku, kiedy miał 36 lat. Od początku używał dużej dźwigni i koncentrował się głównie na handlu walutami europejskimi, dolarem i rupią. Zajmował długie pozycje dolarowe, natomiast krótkie na europejskich walutach, opierając swoje przewidywania na długoterminowych prognozach ekonomicznych. Po początkowych zyskach, szybko okazało się, że opieranie strategii spekulacyjnej na długoterminowych prognozach nie było najlepszym pomysłem. Żeby zostać wypłacalnym, Keynes musiał zaciągać pożyczki i korzystać z zaliczek za publikowane książki. Prawdopodobnie z tego okresu pochodzi jego sławny komentarz o rynku : „The market can stay irrational longer than you can stay solvent” – Rynek jest w stanie dłużej zachowywać się irracjonalnie, niż Ty jesteś w stanie być wypłacalny.

W 1921 roku Keynes zaczął również inwestować na rynku commodities – grał m.in. na rynku bawełny, metali, kauczuku, juty, pszenicy. Miał wiele sukcesów - w latach 1916-1917, podobnie jak w okresie 1924-1925 zyski z inwestycji generowały ¾ jego przychodów.

Na początku inwestycyjnej kariery Keynes był typowym spekulantem. Około 30% instrumentów trzymał do 3 miesięcy, zaś jedynie 15% powyżej 3 lat. Jego podejście do inwestowania zmieniło się w 1924 roku, kiedy zaczął być odpowiedzialny za finanse King’s College. Aby efektywnie pomnażać majątek uczelni, Keynes założył Chest Fund – jeden z pierwszych funduszy hedgingowych w historii. Legenda mówi, że pół godziny dziennie, jeszcze leżąc w łóżku, ekonomista spędzał na analizie danych finansowych spółek, czytaniu ekonomicznych sekcji gazet i telefonowaniu z brokerem. Początkowy kapitał funduszu Chest był równy 30000 funtów, do czasu śmierci Keynesa w 1946 roku wzrósł do 380000. Przeciętny roczny zysk funduszu był na poziomie 12%, co nie było złym wynikiem, biorąc pod uwagę fakt, że okres ten obejmował Wielki Kryzys oraz II wojnę światową, która była złym czasem dla akcji brytyjskich.

Niektórzy przeciwnicy Keynesa twierdzą, że swoją przygodę z rynkiem kapitałowym zaczął on o wiele wcześniej, będąc doradcą w Ministerstwie Skarbu, gdzie miał dostęp do wewnętrznych informacji, z których chętnie korzystał. Ta teza wydaje się przeczyć kolejnemu sławnemu zdaniu wypowiedzianemu przez ekonomistę: „The dealers on Wall Street could make huge fortunes if only they had no inside information.” – Dealerzy z Wall Street mogliby zrobić ogromne fortuny, gdyby tylko nie mieli dostępu do wewnętrznych informacji.

Po początkowym zachłyśnięciu się giełdowymi spekulacjami, Keynes opracował własną strategię inwestowania, która została doceniona i częściowo zaadaptowana przez Warrena Buffeta. Optował za dokładnym wyborem paru spółek, bazującym na ich wartości wewnętrznej oraz porównaniu z alternatywnymi inwestycjami. Polecał trzymać się wybranych spółek konsekwentnie, przez chude i tłuste lata, oraz zajmować zbalansowaną pozycję inwestycyjną, pozwalającą na podejmowanie różnorodnego ryzyka. W celu zabezpieczenia inwestycji warto było według niego interesować się papierami reprezentującymi odwrotne ryzyko (np. akcje pożyczkodawcy i firmy windykacyjnej). Ponadto Keynes uważał, że giełda to taka sfera życia, w której zwycięstwo, pewność i sukces należą do nielicznych. Mawiał, że jeśli potrafi przekonać zarząd firmy do zakupu pewnej akcji, to jest to najlepszy moment do jej sprzedaży. „When you find anyone agreeing with you, change yor mind” – Jeśli znajdziesz kogoś, kto się z tobą zgadza, zmień swoje zdanie.

Bez wątpienia Keynes nie był najwybitniejszym ze znanych nam dzisiaj inwestorów, ale jego umiejętności były rzadko spotykane w czasach, kiedy żył. Jego biografia jest niezwykle interesująca, a na temat jego życia krąży wiele legend i niejasności. Zwolennicy Keynesa zazwyczaj skupiają się na jego dokonaniach ekonomicznych, zaś przeciwnicy na jego homoseksualizmie i zarzutach o insider trading. Warto poznać drugą twarz wielkiego klasyka ekonomii. W tym celu zachęcam Was do lektury tekstów podanych w źródłach.

Źródła:

http://www.maynardkeynes.org/

http://www.mises.org/etexts/keynestheman.pdf

Piero V.Mini, Keynes' investments: their relation to the general theory, The American Journal of Economics and Sociology, January 1995