English info

Jamsetji Tata - ojciec indyjskiego przemysłu

Autor: Anna Grodecka

Data: 2 kwietnia 2009

Tata jest mało w Polsce znanym budowniczym indyjskiego imperium, znanego dzisiaj jako Tata Group. Konglomerat obejmuje 98 przedsiębiorstw, m.in. firmy związane z produkcją herbaty, stali, samochodów, energii, sieć hoteli. Od lat jest zarządzany przez potomków Jamsetji Tata. Również niewiele osób wie, że wśród marek, które obecnie należą do Tata Group, znajdują się tak znane, jak: Tetley, Jaguar, Land Rover.

JamsetjiTata

Początki firm

Jamsetji Tata urodził się 3 maja 1839 roku w Navsari w zachodnio-północnych Indiach jako jedyny syn z pośród pięciorga dzieci. Pochodził z rodziny Parsów , a jego ojciec, Nusserwanji Tata, był pierwszym biznesmenem w rodzinie, w której dotąd mężczyźni pełnili głównie funkcje religijne w społeczeństwie. Kiedy Jamsetji był jeszcze dzieckiem, ojciec przeniósł się do Bombaju (dzisiejszy Mumbaj), aby rozpocząć działalność handlową. Młody Tata dołączył do niego w wieku 14 lat i rozpoczął tam naukę.

Jeszcze jako student Elphinstone College, w wieku 16 lat, poślubił 10-letnią Hirabai Daboo. Był tak dobrym uczniem, że został zwolniony z opłat za studia. Po zakończeniu nauki w 1858 roku dołączył do firmy ojca, gdzie pracował przez 10 lat. Przez długi okres przebywał w Hong Kongu, gdzie rozbudowywał biznes ojca. Później postanowił założyć własne przedsiębiorstwo. Jego pierwszą transakcją był zakup zbankrutowanej olejarni, którą przerobił na przędzalnię i po dwóch latach sprzedał z zyskiem. Na początku poświęcił się rozwojowi przemysłu tekstylnego w Indiach. Dzięki zagranicznym podróżom, w tym do Anglii, wiedział, że istnieje ogromny potencjał rozwoju tej branży. Siłą napędową jego działań była chęć zakończenia ucisków ludności indyjskiej przez Brytyjczyków i przeciwdziałanie powszechnie panującej biedocie.

Miał cztery zawodowe marzenia, które usiłował zrealizować podczas swojego życia. Chciał założyć firmę zajmującą się produkcją stali i żelaza, sieć hoteli, hydroelektrownię i instytucję edukacyjną na światowym poziomie, która kształciłaby młodych Indusów. W trakcie jego życia jedynie jeden z tych celów został zrealizowany. 3 grudnia 1903 roku w Bombaju otwarto luksusowy Taj Mahal Hotel. Plotki mówią, że przedsiębiorcy bardzo zależało na tym projekcie, ponieważ kiedyś zdarzyło mu się nie być przyjętym do jednego z bombajskich hoteli tylko dlatego, że był Indusem.

Życie przedsiębiorcy

Jamsetji Tata nie zamieniał wszystkiego, czego się dotknął, w złoto. Wiele jego biznesów zostało postawionych w stan likwidacji w latach 60-tych XIX wieku na skutek wojny secesyjnej w Stanach Zjednoczonych, która przyczyniła się do zakończenia boomu ekonomicznego w Bombaju. Jednak podczas kolejnego konfliktu zbrojnego pod koniec tego samego dziesięciolecia, on i jego ojciec stali się dostawcami brytyjskiej armii i to pozwoliło im odbudować fortunę.

Jako przedsiębiorca Jamsetji Tata był innowatorem. Menedżerów swoich spółek wybierał z dużą starannością, a w swoich zakładach wprowadził nowe zasady pracy, co jak na owe czasy było dużym przełomem. Jego pracownicy mieli dostęp do opieki medycznej i treningów podwyższających ich kwalifikacje, kobiety mogły oddawać dzieci do zakładowego żłobka. Wprowadzono też system gwarantowanych wynagrodzeń i premii.

Celem, jaki sobie postawił, było przyczynienie się do politycznej i ekonomicznej niezależności Indii. To dlatego wiele jego projektów nie spotkało się z przychylnością brytyjskich władz, a on sam nigdy nie został odznaczony tytułem szlacheckim, chociaż wielu innych pariaskich przedsiębiorców dostąpiło tego zaszczytu. Mimo nieprzychylności władz, jego imperium rozwijało się dynamicznie. Jego firma miała oddziały w Nowym Jorku, Paryżu, Londynie, Chinach i Japonii. Jamsetji Tata sporo podróżował. W 1904 roku był w Niemczech i tam ciężko zachorował. 19 maja 1904 roku zmarł w Bad Nauheim, został pochowany na cmentarzu w Woking w Anglii. Po jego śmierci jego dwaj synowie przyczynili się do dalszego rozwoju firmy Tata&Sons. Oprócz budowy imperium tekstylnego Tata zasłynął jako pierwszy Indus, który posiadał samochód.

Tata Group dzisiaj

Dzisiaj legenda Jamsetji Tata jest wciąż żywa w Indiach. Jego wizerunek widniał nawet na okolicznościowym wydaniu znaczków w Indii. Ostatnio o jednej ze spółek Tata Group, Tata Motors, było głośno, kiedy ogłosiła chęć wyprodukowania najtańszego samochodu na świecie. Tata Nano został po raz pierwszy zaprezentowany światu na targach samochodowych w 2007 roku. Samochód ma kosztować około 150 tysięcy rupii (około 10 tysięcy złotych). Jednakże na zagranicznych rynkach auto będzie droższe. Sama Tata Group ma siedziby w 85 krajach całego świata i nadal rozwija się dynamicznie.


Podobne artykuły: